### Giriş: Özel İmar Uygulaması Nedir ve Kimler Yaptırabilir?
Normal şartlarda 3194 Sayılı İmar Kanunu’nun 18. Maddesi uyarınca yapılan arazi ve arsa düzenlemesi (parselasyon) belediyeler veya valilikler tarafından kamu eliyle re’sen (resmi olarak) yürütülür. Ancak belediyelerin bütçe veya personel yetersizliği nedeniyle geciken bölgelerde, **taşınmaz maliklerinin talebiyle masrafları kendilerince karşılanmak suretiyle yürütülen imar uygulamasına 'Özel İmar Uygulaması' denir.**
Arazi ve Arsa Düzenlemeleri Hakkında Yönetmelik hükümleri gereğince; arsa sahipleri, yatırımcılar veya müteahhitler yetkili bir **Serbest Harita Kadastro Mühendislik Bürosu (SHKMMB)** ile anlaşarak kendi arazilerinin parselasyon işlemlerini belediye onayına sunabilirler.
---
### 1. Adım: Yürürlükteki İmar Planı Durumunun Tespiti
Bir sahada özel imar uygulaması yapılabilmesi için ilk ve öncelikli şart, o bölgede onaylanmış **1/5000 ölçekli Nazım İmar Planı** ve **1/1000 ölçekli Uygulama İmar Planı**'nın bulunmasıdır:
- İmar planı olmayan (plansız) alanlarda 18. Madde uygulaması yapılamaz.
- Parselin plan fonksiyonu (Konut Alanı, Ticaret, Küçük Sanayi, vb.), Emsal (KAKS), Taban Alanı (TAKS) ve çekme mesafeleri belediye imar durum belgesinden teyit edilir.
---
### 2. Adım: Düzenleme Sahası ve Sınırının Belirlenmesi
- 18. Madde parselasyonu rastgele tek bir parsel için yapılamaz; **düzenleme sınırının bir ada bütününde veya mantıklı bir plan etabında** geçirilmesi şarttır.
- Düzenleme sınırı belirlenirken; imar adasının etrafındaki imar yolları, parklar ve yeşil kuşaklar sınır olarak kabul edilir.
- İlgili belediyenin Harita ve İmar Müdürlüğü ile koordineli olarak 'Düzenleme Sınırı Krokisi' onaylatılır.
---
### 3. Adım: Kadastral Altlık ve Mülkiyet Bilgilerinin Toplanması
Harita mühendisi tarafından Kadastro Müdürlüğü ve Tapu Sicilinden resmi veriler temin edilir:
- **TAKBİS Tapu Kayıtları:** Düzenleme sahasına giren tüm parsellerin güncel mülkiyet listesi, hisse oranları ve şerh/beyan durumları.
- **Kadastral Paftalar:** Sayısal koordinatlı kadastro mülkiyet sınırları.
- **Aplikasyon ve Halihazır Ölçümler:** Sahadaki mevcut binalar, yollar ve ağaçlar Total Station veya GNSS (CORS-TR) ile ölçülerek Netcad ortamında çakıştırılır.
---
### 4. Adım: Netcad Ortamında Parselasyon Haritası ve DOP Hesabı
Özel imar uygulamasının en kritik matematiksel ve mühendislik aşamasıdır:
1. **Toplam Kadastro Alanı ($A_k$):** Düzenleme sahasına giren parsellerin toplam yüzölçümü.
2. **Toplam İmar Parseli Alanı ($A_i$):** Plan fonksiyonlarına göre oluşturulacak inşaat adalarının alanı.
3. **Düzenleme Ortaklık Payı (DOP):** Yollar, meydanlar, parklar, çocuk bahçeleri, yeşil alanlar, okul ve ibadethaneler için kesilecek ortak paydır.
$$DOP\text{ Oranı (DOPO)} = \frac{\text{Toplam Kadastro Alanı} - \text{Toplam İmar Parseli Alanı}}{\text{Toplam Kadastro Alanı}}$$
> [!IMPORTANT]
> 3194 Sayılı Kanun gereğince DOP oranı **kesinlikle %45'i geçemez**. %45'in üzerinde kamu ihtiyacı çıkması durumunda aradaki fark kamulaştırma ile karşılanmalı veya düzenleme sınırı revize edilmelidir.
Harita mühendisi Netcad üzerinde şu resmi cetvelleri üretir:
- **DOP Cetveli (Cetvel 1):** Parsel parsel kesinti hesapları.
- **Tahsis Dağıtım Cetveli (Cetvel 2):** Her hak sahibine eski parselinin bulunduğu konumdan (yerinde kalma prensibi) yeni müstakil imar parseli tahsisi.
- **Tescile Esas Parselasyon Haritası:** Yeni ada ve parsel köşe koordinatları (ITRF96 sisteminde).
---
### 5. Adım: Belediye Teknik İncelemesi ve Encümen Kararı
- Hazırlanan parselasyon dosyası ilgili İlçe veya Büyükşehir Belediyesi İmar ve Şehircilik Müdürlüğü Harita Şefliği'ne teslim edilir.
- Belediye harita mühendisleri parselasyonun imar planına ve DOP sınırlarına uygunluğunu denetler.
- Uygun bulunan dosya **Belediye Encümeni**'ne sevk edilir. Belediye Encümeni kararı ile parselasyon planı resmi olarak kabul edilir.
---
### 6. Adım: 30 Günlük Askı İlanı ve İtiraz Süreci
- Encümen onayından sonra parselasyon planı ve dağıtım cetvelleri **30 gün (1 ay)** süreyle belediye ilan panosunda ve belediyenin resmi internet sitesinde askıya çıkarılır.
- Aynı zamanda muhtarlıkta bilgilendirme ilanı asılır.
- Bu 30 gün içinde arsa sahipleri DOP kesintisine veya tahsis edilen yerin konumuna dilekçeyle itiraz edebilir.
- İtirazlar belediye encümenince değerlendirilir; itiraz reddedilirse veya değişiklik yapılmadan askı süresi biterse plan kesinleşir.
---
### 7. Adım: Kadastro Müdürlüğü Fenni Kontrolü
Kesinleşen dosya teknik ve hukuki kontrol için **Kadastro Müdürlüğü**'ne gönderilir:
- Kadastro kontrol mühendisleri parsel köşe koordinatlarını, yüzölçümü hesaplarını, tecviz sınırlarını ve Netcad veri standartlarını inceler.
- Yapılan kontrol sonucunda parselasyon planı Kadastro Müdürü tarafından imzalanarak **'Tescil Bildirimi (Beyanname)'** düzenlenir.
---
### 8. Adım: Tapu Sicil Müdürlüğü Tescili ve Yeni İmar Tapularının Teslimi
- Dosya Kadastro Müdürlüğü'nden doğrudan **Tapu Müdürlüğü**'ne intikal eder.
- Tapu kütüğündeki eski kadastral tarla/parsel kütük sayfaları kapatılır (terkin edilir).
- Yeni oluşan imar adası ve parsel numaraları için müstakil tapu kütüğü sayfaları açılarak mülk sahipleri adına yeni imar tapuları tescil edilir.
- Düzenleme Ortaklık Payı ile kesilen yollar ve yeşil alanlar kamuya (belediye/Hazine) bedelsiz tescil edilir.
- **Sonuç:** Mülk sahibi elindeki hisseli tarla yerine inşaat ruhsatı almaya hazır **müstakil imar parseli tapusuna** kavuşur!
---
### 💡 Özel İmar Uygulamasında 5 Altın Tavsiye
1. **Yerinde Kalma İlkesi:** Dağıtım cetveli hazırlanırken malikin eski tarlasının bulunduğu konuma en yakın imar adasından parsel verilmesine dikkat edin; aksi halde mahkemeden yürütmeyi durdurma kararı çıkabilir.
2. **KOP Kesintisine Dikkat:** Okul, kreş, belediye hizmet alanı gibi alanlar için ek KOP (Kamu Ortaklık Payı) kesintisi yapılacaksa mevzuat sınırlarına sadık kalınmalıdır.
3. **Hisseli Mülkiyetin Çözümü:** 18. Madde hisseli parselleri bağımsızlaştırmak için en meşru yoldur; mümkün mertebe tek malikli müstakil parseller üretilmelidir.
4. **Altyapı Koordinasyonu:** Açılacak imar yollarının içinden geçecek su, doğalgaz ve kanalizasyon hatları için ASKİ/İSKİ gibi idarelerin görüşü alınmalıdır.
5. **Ant Harita Parsel Pro Entegrasyonu:** Parselinizin yeni koordinatlarını platformumuza yükleyerek TAKS, KAKS ve çekme mesafelerine göre 3D mimari villa/bina kütle tasarımını dakikalar içinde başlatabilirsiniz.
🎥 Konuyla İlgili Video Rehber: Arsada 3D Bina Yerleşim & Güneş Gölge Simülatörü (TAKS / KAKS) | ParselSorgu.net
Ant Harita Mühendislik Resmi YouTube & Canlı Video Akademi
Arsa en/boy, çekme mesafeleri ve kat adedini girerek projenizin 3D modelini tarayıcıda anında görün. parselsorgu.net/3d-gunes-golge-simulasyonu ile yaz ve kış güneş açılarına göre en doğru cepheyi seçin.
Sizin de Bu Konuda Bir Arsanız veya Parseliniz mi Var?
Bu rehberde anlatılan imar kısıtlarını, yapılaşma kapasitesini ve yaklaşık inşaat maliyetini kendi parselinizin koordinatlarıyla anında ücretsiz simüle edin.
Bu Konuda Resmi Dilekçenizi 10 Saniyede Hazırlayın: 3194 Madde 18 Parselasyon Askı İtiraz Dilekçesi
Taşınmazınızın bulunduğu il/ilçe bilgileri otomatik aktarılmıştır. İlgili kuruma veya mahkemeye sunulmak üzere resmi mevzuat maddeleri ve yürütmeyi durdurma talepli A4 dilekçenizi anında Word (.doc) veya PDF olarak oluşturup imzalayın.
Bu Taşınmaz İçin Resmi Harita Mühendisliği Fiyat Teklifi Alın
18. Madde imar uygulaması, ifraz-tevhid, kübaj hafriyat hesabı, aplikasyon krokisi veya kadastro dosyası için TMMOB HKMO ve LİHKAB 2026 asgari fiyat tarifesine uygun resmi teklifinizi hemen oluşturun.
Bu teknik rehber ve makalede yer alan mevzuat analizleri, TAKS/KAKS, ifraz, 18. madde DOP, tapu harcı ve maliyet hesapları 3194 Sayılı İmar Kanunu ve ilgili yönetmelikler çerçevesinde genel ön bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Her arsa ve parselin zemin yapısı, çekme mesafesi, belediye imar plan notları ve kadastral sınırları farklılık gösterir. Taşınmaz alım-satımı, yapı ruhsatı veya ifraz öncesinde yetkili belediye imar müdürlüğü ile yetkili harita ve kadastro mühendisinden yerinde resmi aplikasyon ve imar durumu alınması yasal zorunluluktur.
📚 Bu Makaleyi Sitenizde veya Raporunuzda Kaynak Gösterin:
Emlak ilanınızda, kurumsal blogunuzda veya sektör raporunuzda bu teknik makaleden alıntı yaparken aşağıdaki HTML kodunu sitenize doğrudan ekleyebilirsiniz:
🤖
Otonom İmar & Gayrimenkul Hukuku Botları
Ankara bölgesindeki taşınmazınız için anında canlı test yapın
ANT HARİTA MÜHENDİSLİK TEKNOLOJİLERİ • RESMİ DESTEK
Bu Parsel İçin Resmi Harita Kadastro Raporu ve Teklif Alın
Ankara / Çankaya bölgesindeki arsanız için aplikasyon krokisi, sınır tespiti, kazık çakımı, cins değişikliği ve imar durumu danışmanlığı almak için harita mühendisimizle hemen görüşün.
Ankara Çankaya İmar, Kadastro ve İnşaat Sıkça Sorulan Sorular (SSS)
1. Ankara Çankaya bölgesinde 3194 Sayılı Kanun 18. Madde imar uygulaması nasıl yapılır?
Ankara Çankaya genelinde 18. Madde imar parselasyonu; yetkili serbest harita kadastro mühendislik büroları (SHKMMB) tarafından düzenleme sınırının tespiti, halihazır harita ve Netcad parselasyon çizimi, belediye encümeni onayı, 30 günlük askı ilanı, kadastro müdürlüğü kontrolü ve tapu müdürlüğünde müstakil imar parseli tescili adımlarıyla yürütülür.
2. Ankara Çankaya için Düzenleme Ortaklık Payı (DOP) kesintisi en fazla ne kadardır?
3194 Sayılı İmar Kanunu 18. Maddesi uyarınca DOP kesinti oranı yasal olarak en fazla %45 olabilir. Bu kesinti kamuya bedelsiz devredilen yol, çocuk bahçesi, yeşil alan, park, meydan ve kamu hizmet alanlarının oluşturulmasında kullanılır.
3. Ankara genelinde 2026 yılı 1 m² bina ve konut inşaat yaklaşık maliyeti ne kadar?
2026 Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı (ÇŞİDB) mahalli birim fiyatlarına göre Ankara ilinde 1. sınıf betonarme konut inşaat maliyeti ortalama 18.500 TL ile 24.500 TL/m² arasında; lüks müstakil villalarda ise 28.000 TL ile 38.000 TL/m² arasındadır. Parsel Pro hesaplayıcımız ile anlık metraj çıkartabilirsiniz.
4. Ankara Çankaya ada parsel sorgulama ve aplikasyon krokisi nereden alınır?
Ankara Çankaya ada ve parsel verilerini sitemiz üzerinden TKGM MEGSİS canlı uydu haritası ile anında ücretsiz sorgulayabilirsiniz. Aplikasyon krokisi ve yerinde sınır tespiti için yetkili harita mühendislik büroları veya Ant Harita Mühendislik teknik destek ekibimiz ile 0542 841 35 35 üzerinden iletişime geçebilirsiniz.
İTÜ Geomatik Mühendisliği mezunudur. Harita, CBS ve kadastro mühendisliği uzmanlığına sahiptir. Bu teknik rehber, 3194 Sayılı İmar Kanunu ve 2026 Resmî Gazete tebliğleri doğrultusunda incelenip onaylanmıştır.